Ενημερωτικός Κόμβος

Η κάτοψη του «Εξοικονομώ-Αυτονομώ»

«Κλείδωσαν» δικαιούχοι, επιδοτήσεις, επιλέξιμες παρεμβάσεις και ημερομηνίες για το πρόγραμμα 850 εκατ.

Στην τελική ευθεία εισέρχεται το πρόγραμμα «Εξοικονομώ-Αυτονομώ», το οποίο θα αρχίσει επίσημα στις 30 Νοεμβρίου, με την έναρξη υποβολής αιτήσεων από τις Περιφέρειες Κρήτης, Β. Αιγαίου και Ν. Αιγαίου. Στη συνέχεια, η πλατφόρμα θα ανοίγει σταδιακά και για τις υπόλοιπες Περιφέρειες, ξεκινώντας για παράδειγμα να δέχεται αιτήσεις από την Αττική στις 14 Δεκεμβρίου. Επίσης, από τις 11 Ιανουαρίου 2021 θα ξεκινήσει η κατάθεση αιτήσεων και για την αναβάθμιση πολυκατοικιών.

Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ανάρτησε χθες στην ιστοσελίδα του τα βασικά σημεία του Οδηγού του προγράμματος, εν όψει της έκδοσης της Κοινής Υπουργικής Απόφασης για την προκήρυξη του «Εξοικονομώ-Αυτονομώ», που θα εκδοθεί το αμέσως επόμενο διάστημα. Στόχος είναι να δοθεί επαρκής χρόνος όχι μόνο στους ενδιαφερόμενους πολίτες, αλλά και σε όλους τους εμπλεκόμενους να ετοιμάσουν τα απαραίτητα δικαιολογητικά για την υποβολή της αίτησής τους σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που προαναφέρθηκε, καθώς και να εξοικειωθούν με τις αλλαγές που επέρχονται σε σχέση με τα προηγούμενα «Εξοικονόμηση κατ’ Οίκον». Στο πλαίσιο αυτό, την προσεχή Τρίτη 20 Οκτωβρίου θα αρχίσει να λειτουργεί helpdesk με γραμμές τηλεφωνικής εξυπηρέτησης για την καλύτερη προετοιμασία του κοινού.

Υπενθυμίζεται ότι το «Εξοικονομώ-Αυτονομώ» θα έχει προϋπολογισμό 850 εκατ. ευρώ και θα παραμείνει «ανοιχτό» μέχρι εξαντλήσεως των διαθέσιμων πόρων ανά Περιφέρεια. Ο προϋπολογισμός του προγράμματος περιλαμβάνει πόρους επιχορήγησης ύψους 803 εκατ. ευρώ και πόρους από το υφιστάμενο Ταμείο του προγράμματος Εξοικονομώ Κατ’ Οίκον ΙΙ για την εξυπηρέτηση δανείων.

Σύμφωνα με τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κωστή Xατζηδάκη, η προδημοσίευση του οδηγού του «Εξοικονομώ-Αυτονομώ» δείχνει ότι μπαίνουμε στη γραμμή της αφετηρίας για την ενεργοποίηση του μεγαλύτερου προγράμματος ενεργειακής εξοικονόμησης που είχαμε ποτέ. Όπως συμπληρώνει, μία βασική διαφορά με τα παλιά «Εξοικονομώ» είναι η πολύ υψηλότερη χρηματοδότηση των 850 εκατ. ευρώ, καθώς όλα τα προγράμματα που «έτρεξαν» από το 2011 και μετά είχαν συνολικό προϋπολογισμό της τάξης του 1,3 δισ. ευρώ. Επίσης, το νέο πρόγραμμα χαρακτηρίζεται από πολύ μεγαλύτερο ποσοστό επιδοτήσεων, που συνδέεται για πρώτη φορά με την εκτιμώμενη ετήσια εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας, ενώ επιδοτεί και παρεμβάσεις ενεργειακής αυτονομίας.

«Θα ακολουθήσουν ακόμα μεγαλύτερα προγράμματα εξοικονόμησης από το επόμενο έτος και μετά. Αυτό σημαίνει ότι όσοι δεν υπαχθούν στο τρέχον πρόγραμμα θα έχουν την ευκαιρία να συμμετάσχουν στους επόμενους κύκλους μαζί με άλλους ενδιαφερομένους, με νέες αιτήσεις. Είναι ενδεικτικό ότι μόνο οι πόροι που εκτιμάται ότι θα προέλθουν από το Ταμείο Ανάκαμψης για προγράμματα εξοικονόμησης ενέργειας έως και το 2023 θα ανέλθουν σε 3 δισ. ευρώ! Και στο ποσό αυτό θα πρέπει να προστεθούν και κεφάλαια από το νέο ΕΣΠΑ 2021-2027 που θα διασφαλίσουν ότι τα επόμενα χρόνια θα κάνουμε ένα πραγματικό άλμα στην ενεργειακή εξοικονόμηση, μια πράσινη πολιτική με σημαντικά οφέλη για τα νοικοκυριά, τις επιχειρήσεις και τον κατασκευαστικό κλάδο», συμπληρώνει.

Ενεργειακή κατανάλωση

Αξίζει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, η ενεργειακή κατανάλωση που σχετίζεται με τα κτήρια στην Ελλάδα αντιστοιχεί στο 42% της συνολικής τελικής κατανάλωσης ενέργειας στην Ελλάδα, ενώ οι κατοικίες αποτελούν έναν από τους πλέον σημαντικούς καταναλωτές ενέργειας στη χώρα, καθώς αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μέρος του κτηριακού αποθέματος (79,1%). Το 83,82% των κτηρίων που έχουν κατασκευαστεί πριν από το έτος 1980 έχει πολύ χαμηλή ενεργειακή αποδοτικότητα (κτήρια κατηγορίας Η), με τα πιο ενεργοβόρα κτήρια κατοικιών να είναι οι μονοκατοικίες.

Αναφορικά με την ενεργειακή κατηγορία των κατοικιών, το μεγαλύτερο ποσοστό (66,83%) κατατάσσεται στις κατηγορίες Ε-Η, το 26,81% στις κατηγορίες Γ-Δ και μόλις το 6,36% στις κατηγορίες Α-Β. Είναι επομένως σαφές ότι υπάρχουν τεράστια περιθώρια βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης του κτηριακού αποθέματος στη χώρα μας. Στο πλαίσιο αυτό, το «Εξοικονομώ-Αυτονομώ» (και τα προγράμματα που θα ακολουθήσουν τα επόμενα χρόνια) αποτελούν κεντρικό εργαλείο για την επίτευξη του στόχου του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) για ενεργειακή αναβάθμιση τουλάχιστον 60.000 κατοικιών τον χρόνο για την επόμενη δεκαετία.

Και οι πολυκατοικίες

Δικαίωμα ένταξης στο πρόγραμμα έχουν μονοκατοικίες, μεμονωμένα διαμερίσματα, αλλά και πολυκατοικίες. Μάλιστα, στην περίπτωση των πολυκατοικιών, εισάγεται ένας νέος τύπος αίτησης (Πολυκατοικίας Τύπου Β), η οποία υποβάλλεται από τον εκπρόσωπο της πολυκατοικίας και περιλαμβάνει μόνο αυτοτελείς παρεμβάσεις εξοικονόμησης – αυτονόμησης ενέργειας των κοινόχρηστων χώρων πολυκατοικίας, χωρίς δηλαδή να συμπεριλαμβάνονται παρεμβάσεις στα διαμερίσματα. Επίσης, προβλέπεται και ο τύπος αίτησης πολυκατοικιών που ίσχυε και στα προηγούμενα προγράμματα αναβάθμισης, υποβάλλεται από τον εκπρόσωπό της και συνδέεται με επιμέρους αιτήσεις μεμονωμένων διαμερισμάτων που περιλαμβάνουν κοινόχρηστες και μη κοινόχρηστες παρεμβάσεις αναβάθμισης αυτών.

Συγκριτικά με τα προηγούμενα προγράμματα, διαφορά υπάρχει και στο ποσοστό επιδότησης, το οποίο φτάνει το 85% και το 95% για τις λιγνιτικές περιοχές. Το ποσοστό αυτό οφείλεται σε τρεις νέες ειδικές προσαυξήσεις που ισχύουν στο βασικό ποσοστό επιχορήγησης, το οποίο φτάνει το 65% για δικαιούχους με ατομικό εισόδημα μικρότερο από 10.000 ευρώ ή οικογενειακό εισόδημα χαμηλότερο των 20.000 ευρώ. Η πρώτη ειδική προσαύξηση είναι 10%, λόγω των δυσμενών επιπτώσεων στα νοικοκυριά και την οικονομία από την πανδημία Covid-19.

Παράλληλα, σε κτήρια ενεργειακής κατηγορίας Η και Ζ (μονοκατοικίες, μεμονωμένα διαμερίσματα, πολυκατοικίες Τύπου Α), εφόσον επιτευχθεί αναβάθμιση σε τουλάχιστον Β ενεργειακή κατηγορία, προστίθεται ενεργειακό premium +10%. Τέλος, ειδικά για τους δήμους, οι οποίοι ανήκουν σε λιγνιτικές περιοχές, το βασικό ποσοστό επιχορήγησης προσαυξάνεται κατά 10% (ρήτρα δίκαιης μετάβασης).

Όσον αφορά την ιδιωτική συμμετοχή, δίνεται η δυνατότητα χορήγησης δανείου με επιδότηση επιτοκίου 100%, στη βάση σχετικού αιτήματος του ωφελούμενου. Από την άλλη πλευρά, για αιτήσεις πολυκατοικίας το ποσοστό επιχορήγησης είναι ανεξάρτητο από το εισόδημα των ιδιοκτητών των διαμερισμάτων που συμμετέχουν στο Πρόγραμμα.

Ο επιλέξιμος προϋπολογισμός παρεμβάσεων ανά αίτηση Ωφελούμενου δεν μπορεί να υπερβαίνει το γινόμενο του 1,2 ευρώ επί το σύνολο της εκτιμώμενης ετήσιας εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας (kWh) όπως προκύπτει από το Α’ Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης.

Ο εν λόγω περιορισμός θα ελέγχεται εκ νέου κατά την υποβολή του Β’ Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης, με βάση την πραγματικά επιτευχθείσα εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας (kWh). Έτσι, το «πλαφόν» του ύψους των παρεμβάσεων ανέρχεται σε 50.000 ευρώ για κάθε μονοκατοικία, μεμονωμένο διαμέρισμα ή διαμέρισμα ως μέρος αίτησης σε πολυκατοικία τύπου Α. Για τις αιτήσεις πολυκατοικίας τύπου Β το ανώτατο όριο είναι 80.000 ευρώ.

Επιλέξιμες παρεμβάσεις

Όσον αφορά τις παρεμβάσεις, σε αυτές περιλαμβάνονται κατ’ αρχάς όλες οι εργασίες που ήταν επιλέξιμες στα προηγούμενα προγράμματα ενεργειακών αναβαθμίσεων.

Έτσι, προβλέπεται η εγκατάσταση θερμομόνωσης, κουφωμάτων και συστημάτων σκίασης, καθώς και η αναβάθμιση του συστήματος θέρμανσης-ψύξης. Σε αυτό το πλαίσιο, μπορεί να τοποθετηθεί καυστήρας – λέβητας φυσικού αερίου (ή υγραερίου), κλιματιστικό μηχάνημα, λέβητας βιομάζας – πέλετ, αλλά και γεωθερμική αντλία θερμότητας.

Επίσης, για οικήματα εκτός της Αττικής και της Θεσσαλονίκης επιδοτείται και η τοποθέτηση ενεργειακού τζακιού. Παράλληλα, στις επιλέξιμες παρεμβάσεις εντάσσεται η τοποθέτηση ηλιακού θερμοσίφωνα, και ηλιοθερμικού συστήματος.

Την ίδια στιγμή, στο νέο πρόγραμμα για πρώτη φορά χρηματοδοτούνται παρεμβάσεις που έχουν ως στόχο την ενεργειακή αυτονομία του οικήματος ή την εγκατάσταση αυτοματισμών. Έτσι, στις επιλέξιμες παρεμβάσεις περιλαμβάνεται η τοποθέτηση φωτοβολταϊκού συστήματος και μπαταρίας για την αποθήκευση της παραγόμενης ενέργειας, η εγκατάσταση φορτιστή ηλεκτρικού οχήματος, καθώς και οι συσκευές διαχείρισης ενέργειας (smart home).

Πηγή: Ναυτεμπορική